Sarah Rombouts, Universiteit Gent
http://studwww.ugent.be/~sarombou/kop.htm
THE ART OF HUMANITY
Welkom op The Art of Humanity.
Deze webpagina werd gemaakt door Sarah Rombouts, een studente van de 2 kandidatuur
Kunstwetenschappen van de Universiteit Gent, als jaaropdracht voor het vak Informatica
Toegepast op Kunst.
Met dank aan Renate Helnwein voor de vriendelijke toestemming om fotomateriaal
over te nemen.
Om deze website aan uw favorieten toe te voegen, klik hier. inhoud ::: Helnwein
::: Biografie ::: tentoonstellingen ::: links ::: over deze site ::: contact
Op deze website vindt u volgende onderdelen:* Inhoud - Zo komt u op deze pagina
terecht.
* Helnwein - Een korte bespreking van Helnwein's werk en thema's.
* Biografie - Helnwein's levensloop beknopt en chronologisch.
* Tentoonstellingen - Huidige en toekomstige voorstellingen van Helnwein.
* Links - Verwijzingen naar andere interessante websites over de kunstenaar.
* Over deze site - Informatie over het waarom van deze site en de ontwikkelaar.
* Contact - Indien u uw mening over deze website te kennen wilt geven. U kan
gemakkelijk navigeren via het menu in de bovenbalk.
NB: Deze website werd ontwikkeld op een resolutie van 1024x768
Dit onderdeel bestaat uit vijf delen. U kan desgewenst doorklikken via onderstaand
snelmenu
1. Inleiding
2. Het kind
3. Zelfportretten
4. Acties
5. Samenwerking
1. Inleiding
Gottfried Helnwein heeft in de loop van zijn carrière al heel wat stof
doen opwaaien. Al tijdens zijn studies aan de Hoehere Graphische Lehr- und Versuchsanstalt,
liet hij een leerkracht gechoqueerd de klas uitlopen, nadat die zijn portret
van Adolf Hitler gezien had (dat Helnwein had geschilderd in plaats van een
Naakt, wat de opdracht was). En die commotie is nooit opgehouden. In 1972 moest
een tentoonstelling met zijn werk zelfs na drie dagen zijn deuren sluiten, omdat
het personeel van de galerij ermee dreigde te staken.
Zijn kunst heeft een doel: Helnwein wil provoceren, wil dat de toeschouwers
nadenken. Door alle dagen gewonde en verminkte kinderen op televisie en in de
kranten te zien raakt onze maatschappij immuun voor die beelden. Door die beelden
hyperrealistisch te schilderen in een subtiele en delicate pasteltechniek, maakt
hij die beelden weer zienbaar voor de toeschouwers, die er terug walging voor
(kunnen) krijgen. Hij is de eerste Duitstalige kunstenaar die na de Tweede Wereldoorlog
zo expliciet verwijst naar de gruwelen en het geweld die onder het Nazi-regime
gebeurd zijn. Een bekend voorbeeld hiervan is zijn protest tegen dr. Gross,
die tijdens het regime van de nazi's honderden kinderen vergiftigd had op, volgens
de dokter, humane wijze."Lebenunwertes Leben" - copyright Gottfried
Helnwein 1979
:::Terug naar boven:::
2. Het kind
Het centrale thema in het werk van Helnwein is het menselijke wezen. Als slachtoffer,
maar ook als dader… Vooral het kind is een steeds terugkerend motief in
zijn oeuvre. Niet alleen in portretten die hij tekent, fotografeert, schildert…
Maar ook de invloed van comics, met figuren als Donald Duck en Mickey Mouse
– hij leerde meer van Disney dan van Leonardo da Vinci, beweerde hij ooit
– duidt de wereld van kinderen aan. Kinderen zijn volgens Helnwein dé
slachtoffers van onrecht en geweld in onze maatschappij. Hij gebruikt ook kinderen
als spiegel voor de geschiedenis. In 1988 maakte hij in Keulen een 100 meter
lange installatie met enorm grote portretten van kinderen, om de Eichskristallnacht
te herdenken. De kinderen lijken in een eindeloze rij te staan, wachtend om
gesorteerd te worden. Deze nacht werd later door de kunstenaar, in zijn boek
en documentaire Ninth November Night nog eens herdacht."Ninth November
Night" - copyright Gottfried Helnwein 1988
:::Terug naar boven:::
3. Zelfportretten
Helnwein's zelfportretten – foto's, schilderijen, en tekeningen, of een
combinatie van dat alles, eventueel bewerkt met de computer – hebben ook,
zoals veel van zijn werken rond kinderen, het motief van verwonding en verminking.
De kunstenaar beeldt zichzelf veelal af met een omzwachteld hoofd, en gebruikt
het metaal van gebogen vorken om de illusie van een foltertuig te geven. Er
bestaan veel verschillende varianten (in allerlei materialen) van dit gegeven.
In die varianten gebruikt hij dikwijls een andere stilistische benadering, afgeleid
van de kunstgeschiedenis: van expressionistisch, via abstract en het tachisme,
naar een ernstig monochroom beeld, waarbij het zelfportret een nauwelijks zichtbare
schaduw wordt.
Helnwein ontkent dat er een autobiografisch aspect in zijn zelfportretten is,
ze zijn niet meer autobiografisch dan de werken waarvoor kinderen poseerden:
“De reden waarom ik het onderwerp van een zelfportret koos en ervoor koos
mezelf op een podium te zetten, was om te dienen als een soort representatieve.
Er is niets autobiograaf, geen therapie, en het zegt niets over mij persoonlijk.
Ik praat niet over mezelf, ik gebruik gewoon mezelf omdat ik altijd beschikbaar
ben als model: Waar ik het over heb is gewoonweg… een menselijk wezen.""Self-portrait
29" - copyright Gottfried Helnwein 1990
:::Terug naar boven:::
4. Acties
De kunstenaar creëerde ook schijnbaar spontane acties, die hij fotografeerde
of op video vastlegde. Mede door deze acties – maar ook door de invloed
van de rock- en comics- cultuur – wordt Helnwein vaak genoemd als ‘erfgenaam'
van Warhol en Beuys.
De hoofdfiguren waren over het algemeen kinderen, rond wie hij windels aanbracht,
samengehouden met medische instrumenten.
Met deze acties wilde de kunstenaar reacties van toevallige voorbijgangers uitlokken.
Zelfs als die passanten niet reageerden, devalueerde dit niet het resultaat
van de acties: geen notie nemen van een incident is immers ook een vorm van
reactie, en zelfs een veelzeggende!"Aktion Sorgenkind " - copyright
Gottfried Helnwein 1972
:::Terug naar boven:::
5. Samenwerking
Helnwein heeft samengewerkt met enorm veel (andere) beroemde mensen.
Onder meer Muhammed Ali, die in de film over Helnwein , geregisseerd door Peter
Hajek, voorkomt.
In datzelfde jaar (1984) ontmoette hij ook Walt Disney-tekenaar Carl Barks,
de schepper van Donald Duck. Volgens Helnwein leerde hij meer over het leven
en kunst van Donald Duck, dan van alle scholen waar hij ooit les volgde.
Voorts poseerde ook Warhol voor een portret, evenals Charles Bukowky, the Rolling
Stones…
Hij werkte met Marlene Dietrich en ontmoette William S. Burroughs, Lou Reed,
Wim Wenders. Zelfs de Californische gouverneur Arnold Schwarzenegger bezocht
Helnwein 's atelier.
Sean Penn wilde iets met hem doen, en leverde commentaar bij de documentaire
die over de kunstenaar werd gemaakt.
Helnwein heeft ook nauw samengewerkt met Marilyn Manson voor verschillende artistieke
projecten, o.a. voor The Golden Age of Grotesque, beelden van deze coproductie
werden gebruikt voor Mansons album, de mObscene-videoclip en voor op het podium.
Er vond ook een tentoonstelling en performance met Manson plaats in Berlijn,
en dit zijn maar een paar van hun projecten.
Ook maakte hij zes verschillende covers voor de cd ‘Sehnsucht' van Rammstein,
en door de cd-hoes van ‘Blackout' van The Scorpions werden zijn zelfportretten
ware cultbeelden.
Links
* http://www.helnwein.com
Officiële website van Gottfried Helnwein. Hier vindt men – in het
Engels – een overzicht van de kunst van Helnwein, zijn biografie, een
overzicht van essays en teksten over de kunstenaar in verschillende talen, Helnwein's
boeken, catalogi, tentoonstellingen, vaste collecties waar werken van Helnwein
zich bevinden, citaten, een bibliografie, het Helnwein-archief en links naar
andere sites, o.a. de officiële Franse, Russische, Japanse, Mexicaanse
etc. sites.
* http://www.helnwein.de
Officiële Duitse site. Dezelfde opbouw als de officiële site. De links
naar andere delen van de site zijn wel in het Duits, maar de teksten zelf (zoals
de biografie) zijn in het Engels. Men kan hier wel Duitstalige artikels en interviews
lezen (maar die kan men ook lezen op www.helnwein.com )
* http://www.helnwein.org
Dit is het Gottfried Helnwein-archief voor onderzoek en educatieve doeleinden.
De site bevat belangrijke teksten van of over de kunstenaar, zijn biografie,
bibliografie, tentoonstellingen, vaste collecties, tekeningen, schilderijen,
fotografie, installaties en performances en zijn werk voor theater, opera en
film.
* http://www.helnwein.net
Gottfried Helnwein en het Internet. Een overzicht van de meest belangrijke Gottfried
Helnwein websites, links, informatie over waar zijn kunst, essays, tentoonstellingen,
museums, gallerijen, biografie, bibliografie en de Helnwein archieven te vinden
zijn.
* http://www.helnweingallery.com
Hier kan men werken, afdrukken van werken, monografiën, boeken en catalogi
van Helnwein kopen.
* http://www.helnwein-archive.com
Het Gottfried Helnwein-archief. Bevat de belangrijkste teksten, essays, interviews,
pers- en media-artikels die over de kunstenaar verschenen zijn.
* http://www.helnweincomic.homestead.com
Helnwein's schilderij Mouse I in het San Francisco Museum of Modern Art en ander
werk van de kunstenaar dat met comics te maken heeft; “Memories of Duckburg”,
een essay van Helnwein, etc. Deze site is in het Duits en het Engels.
* http://www.gottfried-helnwein-press.com
Geselecteerde artikels over Gottfried Helnwein in kranten en tijdschriften,
in chronologische volgorde (beginnend met de meest recente).
* http://www.gottfried-helnwein-essays.com
Een sectie van teksten en essays over de kunstenaar, in chronologische volgorde.
* http://www.gottfried-helnwein-interviews.com
Enkele interviews met en van Gottfried Helnwein in chronologische volgorde.
* http://www.gottfried-helnwein-bibliography.com
Een overzicht van monografieën, boeken en catalogi van en over de kunstenaar
in chronologische volgorde.
* http://www.gottfried-helnwein-exhibitions.com
Persoonlijke tentoonstellingen, groepstentoonstellingen, installaties en performances
van Helnwein in verschillende musea, galerijen en publieke plaatsen, in chronologische
volgorde.
* http://www.helnwein-theater.com
Helnwein en zijn werk voor theater, opera, ballet en film (decorontwerp, kostuums,
make-up, posters).
* http://www.helnwein-music.com
De kunst van Gottfried Helnwein en muziek. Decorontwerp, kostuums en make-up
voor opera, danstheater, videoclips; zijn kunst op cd- en platenhoezen (o.a.
voor Rammstein en The Scorpions) en zijn samenwerking met Marilyn Manson. Voorts
nog essays en stukken in de pers en de media.
* http://www.helnwein-museum.com
Groepstentoonstellingen, persoonlijke tentoonstellingen, installaties en performances
in musea. Ook essays en interviews, monografieën, catalogi en zo meer.
* http://www.helnwein-photography.com
Het fotografisch werk van Helnwein : zilverafdrukken, polaroid, cibachroom,
digitale fotografie en gemengde media. Ook over tentoonstellingen in musea en
galerijen, en installaties op publieke plaatsen, essays, interviews, artikels,
boeken en catalogi.
http://studwww.ugent.be/~sarombou/helnwein.htm#inleiding
http://studwww.ugent.be/~sarombou/helnwein.htm#zelfportretten
http://studwww.ugent.be/~sarombou/helnwein.htm#acties
http://studwww.ugent.be/~sarombou/links.htm
http://studwww.ugent.be/~sarombou/tentoon.htm
http://studwww.ugent.be/~sarombou/bio.htm
http://studwww.ugent.be/~sarombou/helnwein.htm